viernes, 30 de septiembre de 2011

apyryve

Compuesto de a ente, pyry mustio, e 2.  Sosiego, paz, descanso, reposo, aplacamiento, quietud, estancar.- Guasch dice que apyryve aparecería únicamente en Montoya. Ortiz Mayans dice que apyryve tranquilidad, pertenece al guaraní clásico. Peralta y Osuna dicen que apyryve es un arcaísmo.

She apyryve.
Estoy quieto y sosegado. [Restivo, sosegarse.]

I japyryve.
O apyryve.

She apyryve she ñëmoyrö àgui.
Estoy aplacado del enojo.

I japyryve she ñëmoyrö.
Ya se me ha aplacado el enojo.

She ñëmoyröngué i shupe i japyryve co'yte.
Ya se me ha quitado el enojo que tuve con él.

I japyryve japepo.
No hierve más la olla.

I japyryve she rasy.
Aplácaseme la enfermedad o dolor.

Nde apyryve ke ahë.
Hola, sosiégate.

A mbo apyryve.
Hacerlo sosegar. [Restivo: aplacar.]
[Yo hago la quietud.]

- vo; - hára; - háva.

A mbo apyryve she ñe'ë.
Cesar de hablar.

A ñe mbo apyryve.
Sosegarse.

A ró apyryve she ñe'ë co'yte.
Ya he dejado de hablar.

A ró apyryve she recóangaipá.
He dejado ya mi mala vida.

She äng jepocuaa vai A mbo apyryve.
Refrenar sus pasiones.

Na she mbòapyryvépotári tecóangaipá jepocuaa.
La mala costumbre de pecar, no me deja salir de mi mala vida.

Ängá-apyryve'eÿ, ndòguávi catu i Iesu Christo rete.
Ängá-apyryve'eÿ ndi Tupärávi catu i.
El ánimo inquieto no comulga bien.

Vide aryve.


Restivo :

I japyryve i carai'eÿ va'e rerecóvo.
En paz están los infieles.

She py'a apyryve.
Quietarse, sosegarse.

Yvytu i japyryve.
Sosegarse el viento o tormenta.

No hay comentarios:

Publicar un comentario

Nota: solo los miembros de este blog pueden publicar comentarios.